Josh Waitzkin o koncentracji i multitaskingu
Po raz pierwszy zetknąłem się z Joshem Waitzkinem poprzez całkiem niezły program szachowy Chessmaster X, w którym jest on narratorem kursu nauczającego podstaw oraz strategii tej królewskiej gry. Sądziłem wtedy, że jest on “po prostu” mistrzem szachowym… Okazuje się jednak, że Josh Waitzkin jest interesującą postacią z wielu innych powodów. Jest autorem kilku książek o szachach, a także bohaterem filmu Searching for Bobby Fischer zrealizowanego na podstawie książki jego ojca Freda Waitzkina (tak na marginesie, to uważam ten film za absolutnie rewelacyjny zarówno ze względu na fabułę jak i świetną obsadę). Pierwszego rankingowego mistrza pokonał mając dziesięć lat. Rok później zremisował w Garrym Kasparowem w tzw. symultanie (był jednym z 59 równocześnie grających młodych graczy i tylko dwie partie zakończyły się remisem!). W wieku szesnastu zdobył tytuł Międzynarodowego Mistrza Szachowego (IM). Ostatnio wydał swoją kolejną książkę zatytułowaną “The Art of Learning: An Inner Journey to Optimal Performance”
Z powyższych powodów Josh Waitzkin raczej nie wpisuje się w powszechny stereotyp szachisty i szachowego mistrza, tym bardziej, że pomimo bardzo obiecującego początku szachowej kariery wciąż nie zdobył tytułu Arcymistrza i nie sposób stwierdzić czy tak naprawdę ma zamiar go kiedykolwiek zdobyć. Od ładnych paru lat nie rozegrał żadnej rankingowej partii. Jeśli chciałoby się przedstawić jego sylwetkę w kilku słowach, to najbliższe będzie najprawdopodobniej określenie “bardzo utalentowany uczeń”.
Tim Ferris, autor książki 4-Hour Workweek
Najpierw o robieniu wielu rzeczy równocześnie…
Studenci stają w obronie tej tendencji (do multitaskingu - przyp.) cytując źródła twierdzące, że ich pokolenie posiada większe uzdolnienia w tym zakresie. Niestety, pozostaje faktem, że ludzki umysł nie jest w stanie wykonywać wielu czynności w tym samym momencie, bez równoczesnego spadku zdolności do przetwarzania informacji. Zdolność do słuchania spada o połowę, jeśli mózg w tym czasie próbuje przeanalizować obserwowany obraz. Badania British Institute of Psychiatry wykazują, że sprawdzanie poczty email podczas jednoczesnego wykonywania innego zadania wymagającego twórczego myślenia i kreatywności zmniejsza w danym momencie IQ o 10 punktów! Jest to odpowiednik braku snu od 36 godzin lub prawie dwa razy tyle ile powoduje palenie marihuany.
Jeszcze dwa fragmenty dotyczące koncentracji…
“W jaki sposób udaje Ci się być skoncentrowanym przez cały czas?” - nie udaje się. (…)
Opanowałem tą lekcję będąc młodym dwudziestoparolatkiem, próbując pozostawać skoncentrowanym przez 8 godzin dziennie przez dwa tygodnie trwania szachowych mistrzostw świata - wypaliłbym się. Kiedy zacząłem robić krótkie przerwy, moja wytrzymałość i stopień koncentracji zauważalnie wzrastały. Stan napięcia oraz relaks powinny stanowić elementy naszego codziennego rytmu, a trening fizyczny może być doskonałym narzędziem ułatwiającym wypoczynek umysłowy. Jednym z wielu problemów związanych z robieniem wielu rzeczy równocześnie jest fakt, że szaleńcze tempo pozostawia niewiele miejsca na regenerację przez co nasze zapasy energii zdają się być na ciągłym wyczerpaniu.
|
Josh Waitzkin mówi o swojej nowej książce |
oraz…
Ścieżka prowadząca do (…) mistrzostwa jest wysoce zindywidualizowana - ten truizm jest bardzo często ignorowany przez nasz system edukacyjny. Ci którzy odnieśli sukces na najwyższych, elitarnych poziomach dowolnej dyscypliny, stworzyli indywidualny system uczelnia się w oparciu o własną subtelną introspektywną wrażliwość. Rozumieją w jaki sposób działają ich umysły, dlatego kultywują swoje silne strony, rzucając jednocześnie wyzwanie własnym słabościom. Nauczyli się tworzyć kanał komunikacji pomiędzy świadomą i podświadomą stroną umysłu (…) źródłem kreatywnej inspiracji. Potrafią szybko osiągnąć stan najwyższej sprawności. Wiedzą jak wykorzystywać emocje do głębszej koncentracji oraz umieją wykorzystywać przeciwności losu tak, aby pracowały na ich korzyść. I robią to wszystko metodami i językiem, które są dla nich najbardziej naturalne. (…) To dzięki temu zdają się być tak niewrażliwi na trudności, tak płynni… po prostu pozostają sobą. Jak dzieci.
Zainteresowanych filozofią oraz generalnie osobą Josha Waitzkina zachęcam do obejrzenia filmu. Jest to długi (55 minut), ale bardzo wartościowy wywiad zrealizowany w ramach serii wywiadów Authors@Google przeprowadzanych z autorami książkowych bestsellerów. Josh opowiada nie tylko o swojej książce “The Art of Learning”
Warto rzucić także okiem na:
Josh Waitzkin - Official Website
Josh Waitzkin (@Wikipedia)
How to strike a work and life balance (@Stephen R. Covey Blog)
The Multitasking Virus and the End of Learning Part 1 and Part 2 (@4-Hour Workweek)
How NOT to Multitask - Work Simpler and Saner (@ZenHabits)
Uzupełnienie 13/06/2008:
Kilka dni temu Josh Waitzkin popełnił kolejny interesujący artykuł, tym razem na blogu Leo Babauty ZenHabits.net. Z przyjemnością polecam lekturę 7 Habits Essential for Tackling the Multitasking Virus (@ZenHabits).
Uzupełnienie 23/06/2008:
W ostatni weekend znalazłem na YouTube wywiad z Joshem Waitzkinem, przeprowadzony przez ABC News Now. Zobacz część 1 oraz część 2. Stwierdziłem zarazem, że zaczyna się on trochę powtarzać (co jest naturalne, bo przecież promuje swoją książkę), więc więcej takich linków raczej zamieszczać nie będę.
Wyraź swoją opinię
- “Laserowa” koncentracja
- Skoncentruj się…
- Eggtimer
- Nauczanie “for dummies”
- Ćwiczenia poprawiające koncentrację
To może Cię zainteresować...
Skoncentruj się…
Concentration by Eric Hamilton |
Koncentracja niczym specjalna soczewka potrafi skupić moc naszego umysłu na jednym problemie. Dzisiejsze społeczeństwo zasypane milionami informacji uczone jest funkcjonować na zasadzie multitaskingu - dziesiątki spraw i problemów, tysiące informacji jednocześnie atakujących nasze zmysły. Oglądając dowolny program informacyjny na dole widzimy skrót informacji, czasem notowania giełdowe i kursy walut. Wszystko na raz. Rośnie szybkość, ale jednocześnie spada zdolność do koncentracji, zwłaszcza u wchodzących właśnie na rynek pracy i usiłujących znaleźć się w tym całym tym rozgardiaszu.
Typowy student potrafi jednocześnie pisać sprawozdanie, słuchać muzyki, oglądać telewizję, rozmawiać na Skype lub przez “pisany” komunikator internetowy (np. icq lub gadu-gadu). Wydaje się wręcz, że młodzi ludzie wypracowali w sobie zdolność do wykonywania wielu rzeczy jednocześnie. Niestety podział uwagi, choć zdaje się przyśpieszać wykonywaną pracę, odbija się negatywnie na jej jakości, na zdolności do analitycznego myślenia, rozwiązywania problemów oraz zapamiętywania. Praca umysłowa wymaga skupienia i koncentracji.
Dlatego, kolokwialnie mówiąc, czasem warto dać sobie na wstrzymanie.
1. Naucz się robić jedną rzecz na raz.
Po prostu. Kiedy się uczysz, nie oglądaj telewizji. Kiedy czytasz książkę nie słuchaj rozpraszającej muzyki. Wyrób sobie nawyk angażować umysł do jednego zadania. Wykorzystująć więcej zasobów zwiększasz swoje szanse na osiągnięcie sukcesu. Dobry przywódca skupia całą swoją armię w jednym punkcie i przypuszcza miażdżący atak. Światło nie czyni nam szkody, ale skupione w promień lasera przecina najtwardszy materiał. To samo może zrobić koncentracja dla Twojego umysłu. Nie ma takiej rzeczy której nie mógłby osiągnąć człowiek cierpliwy i przede wszystkim skupiony.
2. Niechcianym myślom powiedz STOP.
Tą prostą metodę, możesz zacząć stosować od razu. W każdym momecie w którym poczujesz, że Twoje myśli odbiegają od tego czym się zajmujesz powiedz sobie STOP i powróć do zagadnienia. Jeżeli po głowie chodzą Ci potencjalnie ważne rzeczy, którymi powinieneś zająć się później zobacz punkt poniżej.
3. Zapisuj swoje pomysły i inne rzeczy które przychodzą Ci do głowy.
Jeśli podczas pracy przyszło Ci do głowy coś co musisz zrobić, ewentualnie rozwiązanie jakiegoś innego problemu, zapisz je w podręcznym notesie i przestań o tym myśleć. Zajmiesz się tym później. Fakt zapisania informacji na papierze przekona Twoją podświadomość, że nie musi się już o to martwić i pozwoli Ci skupić się na innych sprawach.
4. Kontroluj upływ czasu.
Zastosuj stoper odmierzający 15 minutowe odcinki czasu. Świadomość upływającego czasu podświadomnie zmusza do większego skoncentrowania. Z własnego doświadczenia wiem, że po zastosowaniu tej metody zdecydowanie wzrasta nasza ogólna produktywność. Dla wygody dobrze jest stosować program komputerowy, chyba, że ktoś chce trzymać na biurku stoper. Razem ze stoperem warto zastosować Emergent Task Tracker do kontroli postępu prac nad zadaniami (napiszę o nim więcej przy innej okazji). Efekt psychologiczny jest niewiarygodny. Spróbujcie sami bo warto!
5. Systematycznie rób przerwy.
Ludzki mózg może wiele. Naukowcy wciąż nie są zgodni jak wiele. Wiadomo jednak, że nasze możlwości umysłowe, najwyższe rano, stopniowo zmniejszają się w ciągu dnia. Aby spowolnić ten proces koniecznie trzeba robić przerwy. Jeśli stosujesz metodę opisaną wcześniej, to co dwa kwadranse wstań na chwilę i przejdź sie po pokoju. Zaczerpnij świeżego powietrza. Podlej kwiatki. Zrób sobie herbaty. Po prostu na dwie minuty oderwij się i pozwól zrelaksować się własnemu mózgowi.
6. Prowadź zdrowy tryb życia
Powiedzenie “W zdrowym ciele zdrowy duch” ma w sobie dużo racji. Zdrowy sprawny organizm oznacza sprawny umysł. Dlatego jedz zdrowo i uprawiaj sport - na początek jakikolwiek. Możliwości jest wiele. Na pewno znajdziesz coś odpowiedniego dla Twojego wieku i stanu zdrowia (nie zapomnij o konsultacjach z lekarzem!). Dotleniony mózg posiada o wiele większe zdolności koncentracji. Dlatego rusz się wreszcie z kanapy.
7. Graj w szachy
Gry strategiczne typu szachy lub go wymagają od gracza skomplikowanej analizy sytuacji oraz zdolności do przewidywania czasem wielu ruchów do przodu. Tego się nie da zrobić nie będąc absolutnie skoncentrowanym. Wielokrotnie rzucone z boku pytanie, czy nagły telefon wytrącają z tego stanu, stając się przyczyną błędów i późniejszej porażki.
Umiejętność koncentracji należy do grupy umiejętności kluczowych dla osiągnięcia sukcesu w dowolnej dziedzinie - w nauce, w biznesie, w życiu codziennym. Dobrze jest to sobie uświadomić. Jeśli odczuwasz potrzebę pracy nad sobą w tym zakresie, zacznij od powyższych ćwiczeń. Być może nie zauważysz różnicy od razu, ale długoterminowy efekt na pewno Cię zadowoli.
