Czy wiecie, że jeden z pierwszych filmów, który można zakwalifikować do kategorii popularnonaukowych powstał już osiem lat po wynalezieniu kinematografu? Ludzie właściwie jeszcze nie otrząsnęli się po obejrzeniu pierwszych nagrań wynalazku braci Lumiere, kiedy inny wizjoner, amerykanin Charles Urban, postanowił zaszokować świat jeszcze bardziej. W 1903 roku założył firmę (o dość banalnej nazwie Charles Urban Trading Company), której celem była właśnie produkcja filmów popularnonaukowych. Wyprodukowane wspólnie z Francisem Martinem Duncanem za pomocą mikroskopu nagranie zachowania się roztoczy w kawałku sera było olbrzymim sukcesem. Choć Urban nie był tak naprawdę pionierem filmu popularnonaukowego (różne nagrania powstawały już wcześniej w zaciszu laboratoriów niektórych bardziej ambitnych naukowców), można śmiało powiedzieć, że premiera Cheese Mites (Rozkruszka mącznego) w londyńskim Alhambra Theatre w sierpniu 1903 roku, w praktyce ogłosiła narodziny kina popularnonaukowego skierowanego do masowego odbiorcy. Spowodowała także, co chyba nie dziwi, zdecydowane protesty producentów serów!
Czytaj dalej »
Najważniejsze myśli z wypowiedzi dr Edwarda de Bono, specjalisty w zakresie kreatywności i innowacyjności: Czytaj dalej »
Po raz pierwszy zetknąłem się z Joshem Waitzkinem poprzez całkiem niezły program szachowy Chessmaster X, w którym jest on narratorem kursu nauczającego podstaw oraz strategii tej królewskiej gry. Sądziłem wtedy, że jest on „po prostu” mistrzem szachowym… Okazuje się jednak, że Josh Waitzkin jest interesującą postacią z wielu innych powodów. Jest autorem kilku książek o szachach, a także bohaterem filmu Searching for Bobby Fischer zrealizowanego na podstawie książki jego ojca Freda Waitzkina (tak na marginesie, to uważam ten film za absolutnie rewelacyjny zarówno ze względu na fabułę jak i świetną obsadę). Pierwszego rankingowego mistrza pokonał mając dziesięć lat. Rok później zremisował w Garrym Kasparowem w tzw. symultanie (był jednym z 59 równocześnie grających młodych graczy i tylko dwie partie zakończyły się remisem!). W wieku szesnastu zdobył tytuł Międzynarodowego Mistrza Szachowego (IM). Ostatnio wydał swoją kolejną książkę zatytułowaną „The Art of Learning: An Inner Journey to Optimal Performance” tym razem poświęconą metodom nauki oraz rozwojowi własnych umiejętności. Wydaje się, że wie o czym mówi i pisze, ponieważ oprócz bycia mistrzem szachowym jest także trzynastokrotnym mistrzem USA oraz dwukrotnym mistrzem świata w Tai Chi Chuan Push Hands.
Z powyższych powodów Josh Waitzkin raczej nie wpisuje się w powszechny stereotyp szachisty i szachowego mistrza, tym bardziej, że pomimo bardzo obiecującego początku szachowej kariery wciąż nie zdobył tytułu Arcymistrza i nie sposób stwierdzić czy tak naprawdę ma zamiar go kiedykolwiek zdobyć. Od ładnych paru lat nie rozegrał żadnej rankingowej partii. Jeśli chciałoby się przedstawić jego sylwetkę w kilku słowach, to najbliższe będzie najprawdopodobniej określenie „bardzo utalentowany uczeń”.
Czytaj dalej »
Nie pamiętam dokładnie, kiedy po raz pierwszy trafiłem na blog ZenHabits. Było to mniej więcej w marcu 2007 roku. Wtedy jeszcze nie był tak popularny i rezydował pod innym adresem. Dziś jego autor Leo Babauta, jest jednym z najpopularniejszych twórców blogów poświęconych rozwojowi osobistemu, upraszczaniu życia i poszukiwania jego znaczenia. Posiada oszałamiającą liczbę ponad 53 tysięcy wiernych czytelników (z czego część także w Polsce)! To właśnie między innymi dzięki ich wsparciu ZenHabits został wyróżniony przez serwis Performancing tytułem Best Overall Blog of 2007. Niedawno Leo Babauta założył dwa inne blogi (Write to Done oraz nieaktualizowany już Leo Runs), także systematycznie zyskujące na popularności oraz przeszedł na zawodowstwo – zaczął blogowaniem zarabiać na życie.
W ubiegłym tygodniu przekroczyłem symboliczne pięćdziesiąt wpisów na tym blogu i aby niejako uczcić ten fakt, postanowiłem zrobić coś wyjątkowego. Skontaktowałem się z Leo i zaproponowałem mu krótki wywiad, na który, ku mojemu pozytywnemu zaskoczeniu, chętnie wyraził zgodę!
Czytaj dalej »
Prof. Stephen Hawking jest jednym z najbardziej charakterystycznych i znanych współcześnie żyjących naukowców (niestety również ze względu na swoją chorobę). Ze względu na potencjał intelektu i przełomowość jego teorii, czasami nazywany jest współczesnym Albertem Einsteinem.
Najbardziej znana teoria Hawkinga dotyczy obecności promieniowania na horyzoncie zdarzeń czarnej dziury. Ponieważ nie jestem fizykiem teoretycznym, aby nie wprowadzić przekłamań, posłużę się cytatem z artykułu w Wikipedii:
Teoria Hawkinga zakłada, że na granicy obszaru z którego światło nie może już się wydostać (tzw. horyzont zdarzeń czarnej dziury), następuje wyrwanie antycząstki z próżni (tzn. rozdzielenie wirtualnej pary cząstka-antycząstka, pojawiającej się na skutek zachodzących w próżni fluktuacji kwantowych). Antycząstka zostaje wchłonięta przez czarną dziurę, zmniejszając jej masę, zaś w przeciwnym kierunku, czyli od czarnej dziury, zostaje wyemitowane promieniowanie. Jako, że ilość „produkowanych” antycząstek nie jest zależna (proporcjonalna) od masy obiektu, ale od powierzchni horyzontu zdarzeń, małe czarne dziury „parują” o wiele szybciej niż te większe (szybciej niżby to wynikało z różnicy mas). Teoretycznie można stworzyć czarną dziurę tak małą że zniknie ona w ułamku sekundy i jej fizyczne oddziaływanie w newtonowskim ujęciu będzie żadne.
Czytaj dalej »
Praca naukowa w Stanach Zjednoczonych wygląda zupełnie inaczej niż w Polsce. Dlatego tym bardziej ciekawa dla nas Polaków jest seria podcastów przygotowanych przez Prof. Petera Fishera z M.I.T.. Autor opowiada w niej o swoich doświadczeniach na różnych stopniach kariery naukowej, a oprócz ciekawego spojrzenia na problemy akademii, daje też sporo interesujących wskazówek wszystkim, którzy poważnie rozważają pójście w jego jego ślady. Warto poświęcić trochę czasu i przesłuchać wszystkie dwanaście części. Nauka się stopniowo globalizuje i każdy poważnie myślący o pracy badawczej, powinien przynajmniej zdawać sobie sprawę jak tak naprawdę wygląda ona w systemie wywodzącym się z krajów anglosaskich. Jak by na to nie patrzeć amerykańskie uczelnie to wg wszelkich rankingów światowa pierwsza liga.
Kompletny podcast dostępny jest tutaj:
Fisher Files – Sequence II (@scripts.mit.edu)
Wszystkim, którzy wolą czytać niż słuchać, zachęcam do zajrzenia na stronę Quantum Mechanic, gdzie dostępne są eleganckie notatki sporządzone na podstawie nagrania.
Complete notes on Fisher Files, Sequence II (@Quantum Mechanic)
Prof. Fisher jest także autorem innych podcastów, głównie związanych z tematyką swoich badań (fizyka). Szczególnie polecam jednak wcześniejszą serię, nazwaną po protu The Fisher Files, poświęconą organizacji i produktywności w ujęciu akademickim. Niestety jakość dźwięku nie jest najlepsza.
Raymond Kurzweil jest w każdym calu człowiekiem nauki, znanym wynalazcą i futurystą (także autorem science-fiction). Znany jest ze swoich prac nad optycznym rozpoznawaniem tekstu (OCR) oraz nad sztuczną inteligencją (AI). Otrzymał m.in. 15 doktoratów honoris causa oraz tytuł Wynalazcy Roku 1999 M.I.T. Ale największy rozgłos dały mu jego teorie dotyczące rozwoju technologii i wpływu jaki wywrze ona na przyszłość całej ludzkości. Głównie dlatego, że w międzyczasie niektóre z nich stały się rzeczywistością, a sam Kurzweil został uznany za wizjonera.
Czytaj dalej »
Prof. Robert F. Curl urodził się w Alice w Teksasie w roku 1933. Skończył studia chemiczne na Uniwersytecie Rice’a w Teksasie. Jego współpraca z Haroldem Kroto z Uniwersytetu Sussex w Anglii oraz Richardem Smalleyem z Rice zaowocowała odkryciem nowej (obok grafitu i diamentu) formy węgla tzw. fullerenów – czyli związków chemicznych złożonych z kilkudziesięciu i więcej atomów węgla tworzących zamkniętą, regularną, pustą w środku kulę. Za to odkrycie cała trójka otrzymała w roku 1996 nagrodę Nobla w dziedzinie chemii.
Czytaj dalej »

