Może obiła się o Wasze uszy propozycja Briana Tracy lektury „jednej książki tygodniowo” co przekłada się na 52 książki rocznie. W czasach dramatycznego spadku czytelnictwa (nie tylko w Polsce, ale i na świecie) jest to nie lada wyzwaniem. Problem w tym, że 52 książki rocznie, dla osoby, która słowa drukowanego się nie boi, jest celem osiągalnym bez większych problemów. Tutaj potrzeba więc czegoś ambitniejszego, tak jak np. przedstawione poniżej TOP 100, z którego większości pozycji i tak nie da się „połknąć” w jeden tydzień. W każdym razie nie uda się to osobie prowadzącej normalne życie (praca, szkoła itp.) i na pewno nie byłaby to zaangażowana lektura z pełnym zrozumieniem.

Ile to może potrwać? To zależy… może rok, może dwa… może dłużej. Celem nie jest „odfajkowanie” największych osiągnięć naszej kultury, ale zanurzenie się w niej i dogłębne poznanie. Pośpiech nie jest wskazany. Liczy się przyjemność obcowania z intelektualnie rozwijającą lekturą, która daje coś więcej niż tylko chwilową przyjemność i którą po kilku dniach puszcza się w niepamięć. Czy ktoś ma ochotę podjąć rzuconą rękawicę i przyłączyć do zabawy?

Poniższa lista jest przedstawiona w kolejności alfabetycznej. Jej twórcy zgodnie stwierdzili, że wszystkie pozycje mają sobie równą olbrzymią wartość. Z jednym wyjątkiem… Don Kichot z La Manchy został wyróżniony mianem „najwybitniejszego dzieła literackiego wszech czasów”.

Przytoczone poniżej zestawienie nie jest po prostu kopią anglojęzycznej wersji z Wikipedii. Dla wygody polskojęzycznych czytelników odnalazłem i przytoczyłem tytuły pod jakimi poszczególne książki ukazały się w naszym kraju (o ile było to możliwe). Także gdzie się dało, linki prowadzą do polskojęzycznych opisów wikipedycznych. Powinno to ułatwić szybsze odnalezienie poszczególnych pozycji, szczególnie tych mniej znanych.

Przyjemnej lektury!

Artykuły o podobnej tematyce:

• Czytaj książki!
• Prawdziwa wartość wiedzy
• Wirtualny spacer po CERN
• Jak lepiej pracować z tekstem?
• Zastanawiaj się trzy godziny dziennie
• 4 nowe ćwiczenia koncentracji
• Chłopiec, który ujarzmił wiatr (i zmienił swoje życie)

Samokontrola (piórem Nitobe Inazo)

Jest to moje dość swobodne tłumaczenie fragmentów książki Nitobe Inazo „Soul of Japan”, a konkretnie rozdziału „Self-Control”. Cały anglojęzyczny oryginał dostępny jest w ramach Projektu Gutenberg.

Dyscyplina męstwa z jednej strony, wpajająca wytrzymałość bez okazywania bólu, oraz nauka uprzejmości z drugiej, nie pozwalają nam burzyć spokoju innych manifestacją własnego cierpienia lub bólu. Złożone razem tworzą pozornie stoicki stan umysłu, który w pewnym momencie stał się naszą charaterystyczną cechą narodową. Piszę pozornie, ponieważ nie wierzę, aby prawdziwy stoicyzm mógł kiedykolwiek stać się cechą całego narodu, a także dlatego, że niektóre z naszych manier i narodowych obyczajów mogą wydawać się zagranicznemu obserwatorowi zimne i bezlitosne. Mimo to, jesteśmy równie wrażliwi i podatni na delikatne emocje, jak każda inna nacja pod tym niebem.

Okinawa Soba

Skłonny jestem uważać, że w pewnym sensie odczuwamy znacznie więcej niż inni – tak, dwukrotnie więcej – ponieważ każda próba zahamowania naturalnych odruchów oznacza cierpienie. Wyobraź sobie chłopców – i dziewczęta też – którym nie wolno pozwolić sobie na uronienie łzy lub wydanie jęku, aby dać w ten sposób upust swoim uczuciom. Powstaje więc psychologiczny problem, czy to postępowanie utwardza ich nerwy niczym stal, czy też może czyni ich jeszcze bardziej wrażliwymi.

Uważało się, że samuraj był niemęski jeśli zdradził na twarzy swoje uczucia. Zdanie „Nie okazuje znaku radości ani gniewu.” najczęściej było wykorzystywane do opisu silnego charakteru. Ojciec mógłby objąć swojego syna jedynie kosztem własnej godności. Mąż nie pocałowałby swojej żony – nie w obecności innych ludzi, aczkolwiek zrobiłby to prywatnie. (…)

Spokój umysłu i racjonalne zachowanie nie powinny zostać zakłócone przez żadną namiętność. Pamiętam, że kiedy w późnym okresie wojny z Chinami, pułk żołnierzy opuszczał pewne miasto, gromada ludzi przyszła na stację pożegnać generała i jego armię. Z tej okazji amerykański rezydent w tej miejscowości również udał się na miejsce, oczekując widoku głośnych demonstracji, jako że naród był bardzo podekscytowany oraz w tłumie byli ojcowie, matki i ukochane odjeżdżających żołnierzy. Amerykanin jednak rozczarował się. Gdy zabrzmiał gwizdek i pociąg ruszył, tysiące zgromadzonych ludzi w ciszy zdjęło czapki i z ogromnym szacunkiem pokłoniło się na pożegnanie. Nie powiewały chusteczki, nie padły żadne słowa, panowała tylko głęboka cisza, w której jedynie uważne ucho złapałoby kilka zduszonych szlochów.

To samo dotyczy życia domowego. Znam ojca, który całymi nocami wsłuchiwał się w oddech chorego dziecka, stojąc za drzwiami, aby nikt nie przyłapał go na tym akcie rodzicielskiej słabości. Znam matkę, która w swych ostatnich chwilach nie posłała po syna, aby nie przeszkadzać mu w studiach. Nasza historia i życie codzienne pełne są przykładów bohaterskich matron, które dobrze znoszą porównanie z nabardziej poruszającymi postaciami ze stron Plutarcha. (…)

(…)

Wyrażanie wieloma słowami, osobistych wewnętrznych przemyśleń oraz uczuć – szczególnie tych religijnych – jest dla nas nieomylnym znakiem, że nie są one ani głębokie, ani szczere. Jak mówi popularne powiedzenie „Granatem (tutaj: owoc, przyp. tłum.) jeno jest ten, kto otwierając usta, obnaża zawartość swojego serca.”

Nie wynika to z przekory orientalnego umysłu, że w chwili kiedy zostanie poddany emocjom stara się pilnować ust, aby te emocje ukryć. Mowa towarzyszy nam bardzo często (…) jako „sztuka ukrywania myśli”. Jeśli odwiedzisz swojego japońskiego przyjaciela w chwili jego wielkiego cierpienia, możesz być pewnym, że przyjmie cię on z radosnym śmiechem i czerwonymi od płaczu oczami. W pierwszej chwili możesz pomyśleć, że to atak histerii. Jeśli jednak spróbujesz go przycisnąć, uzyskasz kilka ogólników typu „Ludzkie życie składa się także ze smutków.”, „To co było połączone, musi się rozstać.”, „Ten kto się narodził, musi umrzeć.” (…) Szlachetne słowa szlachetnego Hohenzollerna „Lerne zu leiden ohne Klagen” (niem. „Naucz się cierpieć bez skargi.”) znalazły pośród nas wielu zwolenników, na długo zanim zostały wypowiedziane.

W rzeczy samej, Japończycy wykorzystują swoją skłonność do śmiechu w chwilach, kiedy ich ludzka natura poddawana jest ciężkim testom. Sądzę, że mamy lepszy powód kultywowania naszych abderiańskich skłonności niż sam Demokryt, jako że śmiech jest dla nas najczęściej sposobem odzyskania panowania nad sobą – równowagi naruszonej przez jakiekolwiek niefortunne okoliczności. Stanowi przeciwwagę smutku i gniewu.

(…)

W samokontroli można bardzo łatwo posunąć się za daleko. Może ona stłumić łagodną i czułą część duszy oraz otworzyć na spaczenie i potworności. Może prowadzić do bigoterii, rodzić hipokryzję i zobojętnienia. Będąc cnotą szlachetną, ma swoje mroczne przeciwieństwo. Jak w każdej cnocie musimy odnajdywać jej pozytywną doskonałość i poszukiwać pozytywnego ideału. Ideałem samokontroli jest, zachowanie równowagi umysłowej, jak określamy to my, lub, posługując się greką, osiągnięcie stanu eutymii – spokoju i zadowolenia, który Demokryt określił najwyższym dobrem.

Powyższy tekst stanowi naturalne uzupełnienie opublikowanego przeze mnie jakiś czas temu tekstu autorstwa Tima Clarka: Kodeks Bushido, czyli reguły życia według samurajów. Zainteresowanych zapraszam do lektury.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Kodeks Bushido, czyli reguły życia według samurajów
• Wybite okno
• Odnajdź swoje własne Kung-fu
• Trudne decyzje
• Gdy znalazłeś się w dole, przestań kopać
• Być kreatywnym, czyli „thinking outside the box”
• O życiowym celu, kulturze i wykształceniu

Potrzebna jest wizja

Kreatywna praca, bez względu na to czy mowa o projektowaniu budynków czy stron internetowych, rozwiązywaniu problemów naukowych, tudzież po prostu pisaniu dłuższych lub krótszych tekstów, powinna zacząć się od wstępnego ogólnego zarysowania planu. Profesjonalny architekt nie zaczyna projektowania domu od wyboru kolorów ścian. Pisarz nie siada do książki, bez przemyślanej od początku do końca osi fabuły. Rysownik nie rozpoczyna szkicu modelki od szczegółów jej oczu. W każdym przypadku potrzebna jest spójna strategia wyznaczająca kierunek działania i definiująca cel. Zbyt wczesne skoncentrowanie się na detalach, doprowadzi do utrudnień, opóźnień, konieczności późniejszego wprowadzania poprawek oraz rozwiązywania zupełnie niepotrzebnych problemów. Bez szerokiego kontekstu, może się okazać, że te wszystkie szczegóły, którym poświęciło się tak wiele pracy nie pasują do całości i jedynie psują ostateczny efekt.

Jak zmniejszyć rozdzielczość?

Aby uniknąć problemów wynikających z nadmiaru szczegółów można podejść do sprawy systemowo i zorganizować swoją pracę tak, aby być zmuszonym do precyzyjnego wyrażania myśli na poziomie o jak najmniejszej ilości detali. Takie sztuczne ograniczenie można sobie narzucić bardzo łatwo, choćby na jeden z poniższych sposobów:

Jedna strona – w zasadzie każdy problem jaki tylko można sobie wyobrazić da się streścić na jednej stronie A4. Bez wzgledu na dziedzinę wiedzy i poziom abstrakcji zagadnienia. Żeby daleko nie szukać, każdy artykuł naukowy jest poprzedzony krótkim kilku-zdaniowym streszczeniem, które bez podawania szczegółów i uzasadnień, wyjaśnia istotę dokumentu. Odpowiedź na pytanie „o co tu chodzi?” prawie zawsze daje się przedstawić krótko i zwięźle, dlatego rozpoczynając pracę nad jakimś zagadnieniem/projektem/dokumentem warto zebrać sobie wszystkie założenia i ogólną koncepcję w formie pojedynczego jednostronicowego dokumentu.

Pół minuty – czasem zamiast ograniczenia przestrzeni na kartce/tablicy, można zastosować inne – czasowe. Amerykanie ukuli nawet zwrot „elevator pitch”. Wyobraź sobie, że przypadkiem znalazłeś się sam w windzie z bardzo ważną osobą, która może podjąć decyzję zmieniającą Twoje życie, np. szef firmy/kierownik projektu/znany miliarder. Za trzydzieści sekund drzwi się otworzą i osoba ta zniknie w tłumie. Masz więc pół minuty, aby przedstawić jej siebie i swój pomysł. Czy jesteś w stanie to zrobić? Wymówka, że cały koncept jest zbyt skomplikowany na nic się w takim przypadku nie zda. Albo się uda, albo potenjalna szansa przepadnie bezpowrotnie. Zamiast czekać na taką sytuację, dobrze jest zastanowić sie już teraz jak w kilku zdaniach przedstawić naważniejsze elementy swojego pomysłu.

Daniel Kuliński

Marker zamiast ołówka – Świetny pomysł, który znalazłem w książce „ReWork” Jasona Frieda i Davida Heinemeiera Hanssona. Sprowadza się do wykonywania wszelkich ogólnych szkiców za pomocą bardzo zgrubnego narzędzia jakim jest pisak lub marker. Ołówek, jako przyrząd bardzo precyzyjny, zachęca do pracy nad detalami. Marker natomiast zmusza do skoncentrowania się na ogólnym kształcie. Pozwala narysować jedynie kluczowe elementy, a więc prowokuje do bardziej ogólnego patrzenia na problem.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Jak zachęcić ludzi do wyrzucania śmieci do koszy zamiast na ziemię?
• Laptop na zajęciach – pomaga czy przeszkadza?
• Jeden dobry powód…
• Burżujskie walizki
• O pozytywnym spojrzeniu na świat
• Jak słuchać uważnie?
• Zastanów się jaki przykład dajesz innym

pedrosimones

Tym, którzy od niedawna są moimi gośćmi, chciałbym pokrótce wyjaśnić na czym polega przemyślany trening (ang. deliberate practice). W moim przekonaniu jest to jedyny logiczny, systematyczny i naukowo potwierdzony sposób osiągnięcia sukcesu – jakkolwiek rozumianego. Przemyślany trening zakłada podejmowanie regularnych, ściśle zaplanowanych działań, ukierunkowanych na rozwój określonych umiejętności. Naukowcy zajmują się tym zagadnieniem już od dłuższego czasu. Pisałem o tym już kilkukrotnie więc zachęcam do lektury wcześniejszych artykułów na ten temat: „Droga do sukcesu” oraz „Dwie najważniejsze zasady przemyślanego treningu”.

Z pojęciem przemyślanego treningu ściśle związane jest tzw. prawo dekady (nazywane także regułą dziesięciolecia). Pierwszy raz termin ten został użyty przez psychologa Johna Hayesa w 1981 roku i szybko znalazł się w szerszym obiegu. Skorzystał z niego także Ericsson prowadząc badania i pisząc pracę o fundamentalnych założeniach i zasadach przemyślanego treningu.

Na Soapbox Science, jednym z blogów naukowych zgrupowanych wokół Nature.com pojawił się niedawno artykuł „Czy geniusze przestrzegają reguły dekady?” (ang. „Does genius follow the ten-year rule?”) autorstwa Andrew Robinsona, autora szeregu książek popularnonaukowych i biografii (m.in. Alberta Einsteina). Ostatnia jego książka „Sudden Genius: The Gradual Path to Creative Breakthroughs” ukazała się w październiku 2010 roku i jak nie trudno się domyślić dotyczy właśnie tego zagadnienia. Książki niestety nie miałem okazji przeczytać (z jakiegoś powodu nie jest dostępna wersja na Kindle, a szkoda, bo jest tam rozdział poświęcony Marii Skłodowskiej-Curie), ale artykuł na Soapbox Science zdradza dość dużo na temat jej zawartości.

Robinson wyróżnił trzy poziomy reguły dziesięciolecia: słaby, średni i silny (trochę na siłę ten podział, ale spełnia swoją rolę). O słabej wersji mówimy gdy osiągnięcie przełomu/rozwiązanie problemu wymaga minimum dziesięciu lat ciężkiej pracy w danej dziedzinie wiedzy, a może nawet i dłużej. Średnia wersja jest nieco bardziej restrykcyjna, bo zakłada minimum dziesięć lat pracy nad konkretnym wąsko określonym zagadnieniem/problemem. Silna wersja prawa dekady zakłada nie mniej i nie więcej – dziesięć lat ciężkiej pracy nad konkretnym zagadnieniem/problemem.

O ile można znaleźć wiele wyjątków od najmocniejszej wersji prawa dekady, o tyle bardzo ciężko odnaleźć jakiekolwiek wyjątki od jej najsłabszej wersji. Krótko mówiąc, praktycznie nie jest możliwe znalezienie przypadków, w których nadzwyczajny sukces/mistrzostwo/rozwiązanie przyszły wcześniej niż przed upływem dziesięciu lat. Hayes odkrył tylko trzy wyjątki od tej reguły dotyczące kompozytorów: Eric Satie skomponował swoje największe dzieła w ósmym roku, Niccolo Paganini oraz Dimitri Shostakovich w dziewiątym. Tak dobry nie był nawet Mozart, którego pierwsze prawdziwie samodzielne arcydzieła pojawiły się dopiero dwanaście lat po pierwszej opublikowanej kompozycji. W kategorii ludzi nauki wspaniałym wyjątkiem jest tez Sir Isaac Newton. Jego najsłynniejsze prace powstały w latach 1665-1666, po pięciu latach głębokich samodzielnych studiów w Cambridge – nawiasem mówiąc miał wtedy dwadzieścia dwa lata.

Jedno jest więc pewne: nie ma dróg prowadzących na skróty aby zostać ekspertem/specjalistą/mistrzem. Trzeba ćwiczyć, ćwiczyć, ćwiczyć… i najlepiej zacząć jak najwcześniej. Najlepiej teraz…

Źródła:

1. Hayes J.R., The complete problem solver. (1981) Philadelphia, PA: Franklin InstitutePress (cyt. za Ericsson et al., 1993)
2. Ericsson K.A., Krampe R.T., Tesch-Romer C., The role of deliberate practice in the acquisition of expert performance. Psychological Review (1993) 100 (3), 363-406 (pełny tekst artykułu)
3. Andrew Robinson „Does genius follow the ten-year rule?” @ Soapbox Science

Artykuły o podobnej tematyce:

• Przemyślany trening: metody mistrzów szachowych
• Droga do sukcesu
• Dwie najważniejsze zasady przemyślanego treningu
• Reguła Pareto
• Pokerowa zagadka
• Poczucie stagnacji
• Metodyka przekonywania, czyli o doborze argumentów

Rytualne oczyszczenie w japońskiej świątyni. jamesjustin

Zespół badawczy profesora Chen-Bo-Zhong’a z Northwestern University przeprowadził w tym zakresie serię eksperymentów. W jednym z nich 58 studentów zostało zaproszonych do sterylnego laboratorium. Połowie tej grupy kazano umyć ręce środkiem antyseptycznym, pod pretekstem konieczności zachowania sterylności pomieszczenia. Następnie każdy student otrzymał ankietę w której miał dokonać moralnej oceny jednego z sześciu zachowań społecznych: śmiecenia, palenia, oglądania pornografii, używania narkotyków, używania wulgarnego języka oraz cudzołóstwa. Bliższe przyjrzenie się wynikom pokazało, że połowa która wcześniej dokonała „oczyszczenia”, wystawiała pod względem moralnym zdecydowanie niższe oceny niż studenci, którzy nie umyli rąk.

Kolejne badania tylko potwierdziły ten rezultat. Podobną ankietę dano kilkusetosobowej grupie uczestników zrekrutowanych poza uczelnią. Każdy musiał przeczytać najpierw swego rodzaju warunkujący tekst, przy czym połowa zaproszonych do badania otrzymała kartki z następującą treścią „Moje włosy są czyste i delikatne. Mój oddech jest świeży… itd.”, natomiast pozostali „Moje włosy są brudne i klejące. Mam nieświeży oddech… itd.”. Wyniki badania były identyczne. Osoby, którym „zaprogramowano” poczucie czystości, dokonywały zdecydowanie ostrzejszych moralnych ocen.

W trzecim badaniu uczestniczyła grupa 136 studentów. Przebiegało ono identycznie jak drugie, z tym, że uczestnicy dostali do wypełnienia dodatkową ankietę, w której mieli dokonać samooceny względem pozostałych uczestników eksperymentu. Studenci oceniali się w kategoriach inteligencji, atrakcyjności itp., ale także moralności. Co się okazało. Pierwszy wynik był taki sam jak w dwóch wcześniejszych eksperymentach. Natomiast jeśli chodzi o samoocenę, to o ile poczucie czystości nie miało znaczenia przy wskaźnikach takich jak inteligencja lub atrakcyjność to osoby „czyste” wystawiały sobie znacznie wyższe noty jeśli chodzi o moralność.

Okazuje się więc, że oczyszczając się z brudu i zarazków, dokonujemy także swoistego duchowego oczyszczenia, podświadomie skłaniając ku wystawianiu ostrzejszych ocen moralnych. We wnioskach Prof. Zhong napisał, że „Fakt oczyszczenia nie tylko skłania nas do krytycznej oceny zachowań niemoralnych, ale też zdaje się udzielać nam mandatu na zdecydowanie ostrzejszą ocenę innych ludzi w tym zakresie”.

Chciałoby się powiedzieć „nic nowego”. Wielowiekową japońską tradycją jest umieszczanie przed każdą świątynią tsukubai, przy którym można się rytualnie obmyć. Japończycy mawiają, że w ten sposób oczyszcza się swoje serce. W kontekście powyższego artykułu, powiedziałbym, że to niezwykle trafne spostrzeżenie.

Na podstawie Feeling clean makes us harsher moral judges (@BPS Research Digest Blog).

Dodatkowe informacje w publikacji źródłowej:
Zhong, C., Strejcek, B., & Sivanathan, N. (2010). A clean self can render harsh moral judgment. Journal of Experimental Social Psychology, 46 (5), 859-862

Artykuły o podobnej tematyce:

• Jak „pokroić” audiobook
• Jeden dobry powód…
• Złap wiatr…
• Wybite okno
• Przyczyny kłamstwa
• Gdy zabraknie silnej woli…
• O potrzebie formowania właściwych nawyków

Jorge Quinteros

Zacznijmy od ogólnego wyjaśnienia w jaki sposób trenują przyszli mistrzowie. Metodyka szkolenia może różnić się w pewnych szczegółach np. niektórzy trenerzy koncentrują się na końcówkach, podczas gry inni skupiają się na otwarciach a szkoła rosyjska różni się od amerykańskiej, itp. Przemyślany trening szachowy nie polega na zwyczajnym rozgrywaniu dziesiątek/setek/tysięcy partii, choć stanowią one jego nieodzowny fragment. W najbardziej ogólnym ujęciu można powiedzieć, że wszyscy przyszli mistrzowie rozwijają swoje umiejętności na dwa zasadnicze sposoby:

• Analiza cudzych sukcesów i porażek, a więc poprzez pieczołowite studia pozycji szachowych z rozgrywek wybitnych graczy wszystkich epok (odkąd upowszechniło się zapisywanie przebiegu partii). Materiałów do studiów nie brakuje, bo dostępne jest multum książek i chyba jeszcze więcej różnych darmowych tekstów w internecie. Najpierw należy zastanowić się nad własnym rozwiązaniem danej pozycji, a następnie sięgnąć po rozwiązanie zastosowane przez arcymistrza i porównać. Jeśli odpowiedzi się różnią, należy zastanowić się, który ruch jest lepszy oraz dlaczego. Jest to doskonały sposób uczenia się od najlepszych – zrozumieć ich tok myślenia.
• Wyciąganie wniosków z własnych doświadczeń, co w przypadku szachów oznacza analizę własnych partii, przede wszystkim tych przegranych. Odnalezienie błędów we własnym rozumowaniu oraz zidentyfikowanie przyczyn ich popełnienia. Szukanie powodu porażki oraz przeoczonych sposobów jej uniknięcia. W tym punkcie zawiera się także bliższe przyjrzenie się sukcesom (zwycięstwom), w poszukiwaniu sposobu jeszcze szybszej wygranej oraz przegapionych okazji dania mata. Własne pomyłki/porażki czasami drogo kosztują (różnie: czas, pieniądze, reputacja, szacunek, zdrowie… itp.). Często towarzyszą im olbrzymie emocje oraz stres, dzięki którym zapamiętuje się wydarzenie na lata, a bywa, że jest to lekcja na całe życie.

Metody treningu stosowane przez szachowych mistrzów dają się zastosować wszędzie tam, gdzie nauka obejmuje analizę różnych case studies, a więc w biznesie, prawie, medycynie, ale przyda się także inżynierom (jak coś zrobić lepiej, szybciej, taniej…). Systematyczny i zdeterminowany trening ostatecznie doprowadzi bowiem do ziszczenia się słów Williama Jamesa:
„Z absolutną pewnością któregoś pięknego dnia obudzi się jako jeden z wysoce kompetentnych przedstawicieli swojego pokolenia, jakiejkolwiek kategorii wiedzy by nie wybrał. Cichcem, pośród szczegółów prowadzonych spraw, w jego umyśle narodzi się i już na zawsze już pozostanie ta specyficzna umiejętność ‘właściwego osądu’.” (przeczytaj większy fragment)

Więcej na temat „przemyślanego treningu” pisałem tutaj oraz tutaj.

O nauce i swoich doświadczeniach szachowych dużo opowiadał Josh Waitzkin, mistrz szachowy ora autor książki „The Art of Learning”. Artykuł na ten temat oraz godzinny wywiad (video) opublikowałem tutaj.

Warto także rzucić okiem na interesujący film dokumentalny, w którym pierwsza szachowa Arcymistrzyni Susan Polgar opowiada o swoim życiu i nauce. Film dostępny jest tutaj.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Dwie najważniejsze zasady przemyślanego treningu
• Efektywny trening pamięci krótkotrwałej
• Droga do sukcesu
• Czy już czas przemyśleć internet na nowo?
• Holistyczne metody nauki – część 1
• Holistyczne metody nauki – część 3
• Metody efektywnej nauki własnej

Tak jak to zwykle bywa w podobnych przypadkach, trudno zaklasyfikować tę książkę jednoznacznie do konkretnej kategorii. Na pewno nie jest typowym podręcznikiem rozwoju osobistego jakich ostatnio wiele. Określiłbym ją raczej jako praktyczny poradnik dla podróżników, który przy okazji próbuje przemycić kilka niegłupich życiowych prawd. Jest ich tu sporo, a kilka z nich przytaczam poniżej.

• Wyrusz w drogę… – życie to w metaforycznym sensie ciągła podróż i każdy sam musi postarać się uczynić je fascynującą przygodą. Najprostszym sposobem uatrakcyjnienia szarej codzienności jest wyruszenie w jakąś podróż do nowych nieznanych miejsc… daleko czy blisko, naprawdę lub poprzez karty fascynujących książek – nie ma różnicy. Każda wyprawa wywiera na nas ogromny wpływ, poszerza horyzonty, otwiera oczy na świat. Dzięki podróżom ludzie stają się bardziej tolerancyjni dla innych, bardziej wrażliwi na ich potrzeby. Często właśnie podróż jest niezbędna aby nabrać odpowiedniej perspektywy i po powrocie do domu znaleźć tam właśnie odpowiedzi na wszystkie pytania.
• Zwolnij… – kiedy już jest się „na drugim końcu świata”, pojawia się ta irytująca myśl, że „to przecież może być moja jedyna okazja”. W efekcie, jako że czas jest ograniczony, próbuje się zobaczyć wszystko, a wyjazd zmienia się w maraton z punktu A do B do C itd. połączony z szybkim zrobieniem kilku zdjęć i przejściem do kolejnego zaplanowanego punktu wycieczki. A gdyby tak zwolnić? Bez pośpiechu obcować z otoczeniem. Powiedzieć sobie, że wcale nie trzeba „odhaczyć” wszystkiego, i że o wiele lepiej w większym stopniu skoncentrować się na tym co znajduje się w zasięgu ręki.
• Bądź tu i teraz… – kiedy podróżujesz, niech Twojej głowy nie zaprzątają myśli o domu i pozostawionych sprawach, o pracy lub o tym, że czas goni, a tyle jeszcze jest do zobaczenia. Tego typu zamartwianie się zwykle odbiera całą przyjemność z podróży. Zostaw tamte sprawy i skoncentruj się na tym co przed Tobą. Krótko mówiąc… tu i teraz.
• Czasem warto się (odrobinę) zgubić… – oczywiście nie mam tu na myśli wystawiania się na jakiekolwiek niepotrzebne niebezpieczeństwo. Chodzi o to, aby nie bać się porzucenia pierwotnego planu. Czasem o wiele większą przygodę może stanowić zatrzymanie się i porozmawianie z miejscowymi niż „przebiegnięcie” przez miasto i zrobienie kilku zdjęć w kluczowych punktach. Bywa, że krok w bok z deptaku którym poruszają się wszystkie wycieczki, zaprowadzi do atrakcji niedostępnych dla „seryjnego turysty’. Często tam, gdzie nie prowadzą oficjalne przewodniki czekają prawdziwe nieodkryte skarby.
  UWAGA! Ten punkt dotyczy w zasadzie tylko turystycznych ośrodków miejskich. W górach i lasach bezwzględnie należy trzymać się szlaków!
• Pozbądź się nadmiaru bagażu… – w podróży minimalizm jest bardzo istotny. Objętość i waga plecaka wyznaczają praktyczny limit tego co można ze sobą zabrać. Nagle okazuje się jak wiele rzeczy jest tak naprawdę niepotrzebnych. Przenosząc tę zależność do życia codziennego, łatwo zauważyć im więcej spraw dźwiga się na plecach, tym trudniej jest czerpać z niego przyjemność. Długi, zobowiązania, ale także rzeczy materialne (nadmierna konsumpcja) mogą skutecznie podciąć skrzydła niejednemu podróżnikowi.

To kilka z poruszanych w książce tematów. Jest tego o wiele więcej. Zainteresowani mogą dowiedzieć się więcej o Rolfie i jego książce dzięki poniższej prezentacji dla The Do Lectures.

Powyższe nagranie znalazłem na blogu Tima Ferrisa razem z artykułem Rolfa Pottsa „5 Travel Lessons You Can Use at Home”. Zresztą wszytkim fanom Tima Ferrisa nazwisko Potts na pewno obiło się już o uszy, bo autor „4-godzinnego tygodnia pracy” niejednokrotnie wskazywał na „Vagabonding…” jako źródło swojej inspiracji. Biorąc obie książki do ręki widać to bardzo wyraźnie. Obie pozycje są przygotowane w podobnym stylu i można powiedzieć że się wzajemnie uzupełniają. W jednym i drugim przypadku mamy rózne case studies, szereg cytatów, anegdot (jedną z nich przytoczyłem tutaj) oraz zestawy odnośników do mniej lub bardziej przydatnych stron internetowych z opisem ich zawartości.

Gdybym miał w jednym zdaniu przedstawić różnicę pomiędzy nimi, to Rolf Potts snuje przed nami wizję pełnych przygód i niesamowitych doświadczeń podróży po świecie za niewielkie pieniądze i poddaje pod rozwagę szereg praktycznych propozycji jak takie marzenie zrealizować. Tim Ferris próbuje udowodnić, że bez względu na to kim jesteśmy i co robimy, możemy tak przeorganizować swoje życie, aby przeżywać przygody jak Rolf Potts i w międzyczasie jeszcze zarabiać na tym (duże) pieniądze. Na ile jest to prawda, każdy musi ocenić ze swojego punktu widzenia. Osobiście mam w tym temacie dość mieszane uczucia, nie znaczy to jednak, że nie warto skorzystać z niektórych, całkiem niezłych pomysłów.

Podsumowując, „Vagabonding…” to pozycja może nie obowiązkowa, ale na pewno godna uwagi.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Żyjesz w takim świecie jakim chcesz go widzieć
• Sztuka robienia notatek
• Infografika – sztuka wizualizacji danych
• Zastanawiaj się trzy godziny dziennie
• „Bądź zmianą, którą chciałbyś ujrzeć w swiecie.”
• Naukowe podejście do rozwiązywania problemów
• Burżujskie walizki

A może by tak wykorzystać początek wiosny i spojrzeć na świat oraz na innych ludzi nieco przychylniej, aby mieli szansę odwdzięczyć się tym samym?

Indyjska opowieść pochodzi z książki: Rolf Potts, Vagabondng, An uncommon guide to the art of long-term travel.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Chcesz efektywnie pracować w domu? Zacznij od organizacji!
• Brian Cox o wszechświecie, Wielkim Wybuchu i Zderzaczu Hadronów
• Patrzeć, patrzeć i nie widzieć
• Co to znaczy „mieć klasę”?
• Zastanów się jaki przykład dajesz innym
• Jesteś niesamowity!
• Zastanawiaj się trzy godziny dziennie

Gandhi rozumiał bowiem doskonale, że zanim zacznie się udzielać dobrych rad innym wypadałoby samemu sprawdzić ich użyteczność. Choć już niestety nie żyje, jego nauki i życiowa filozofia przetrwały i wciąż inspirują ludzi na całym świecie.

Oto pozytywnie motywujący indyjski film, którego tytuł mógłby brzmieć dokładnie tak jak słowa Gandhiego i zarazem tytuł tego tekstu: „Bądź zmianą którą chciałbyś ujrzeć w świecie…”

Z artykułów o podobnej tematyce zachęcam do przeczytania o przykładzie dawanym innym. Oprócz tego w ramach akcji Blog Action Day pisałem też kiedyś o różnych sposobach pomagania.

Artykuły o podobnej tematyce:

• Wszystko (prawie) co chciałbyś wiedzieć o czytaniu, a nie wiesz jak zapytać…
• Zastanów się jaki przykład dajesz innym
• Co jest celem „Twojego biznesu”?
• Ty też możesz pomóc zmienić świat…
• O tym jak przekonania determinują postawy
• Jesteś niesamowity!
• Kodeks Bushido, czyli reguły życia według samurajów

Słoń, choć to bardzo mądre zwierzę, to jednak tylko zwierzę. Nie umie oceniać sytuacji tak jak człowiek i chciałoby się wierzyć, że myślący przedstawiciel gatunku homo sapiens nie dałby się tak uwiązać.

Niestety, nie ma co się łudzić. Każdy z nas ma swój własny palik i swój własny sznurek, z którego często nawet nie zdaje sobie sprawy. Może to być jakieś stare przekonanie na bazie wcześniejszych własnych doświadczeń (próbowałem, starałem się… nie potrafię, nigdy nie uda mi się tego zrobić) lub co gorsze nie swoich (sąsiad mi powiedział, że próbował tak zrobić i że się nie da lub rodzice zawsze mi mówili, żebym bardzo uważał bo jestem chorowity). Tak czy owak, tkwi ono ukryte głęboko w umyśle i choć na co dzień możemy nie zdawać sobie z tego sprawy to przez cały czas wywiera na nas swój wpływ. W jaki sposób? Dokładnie tak samo jak w przypadku słonia. Nawet nam przez myśl nie przejdzie, żeby spróbować dokonać czegoś co już dawno temu uznaliśmy za niemożliwe.

Na szczęście jest sposób, jeden specjalny wyraz, który pozwala poradzić sobie z wyuczoną bezradnością. Brzmi on: DLACZEGO? Zadanie sobie tego pytania wobec jakiegoś aspektu własnego życia i nie znalezienie żadnej satysfakcjonującej odpowiedzi, może oznaczać, że trafiło się na swój własny palik…

I kto wie, może tym razem masz już w sobie dość siły aby się z niego zerwać?

Artykuły o podobnej tematyce:

• Zresetuj swoje ego
• Bieg na tysiąc kilometrów!
• Wiek to przecież tylko liczba
• Uwierz w siebie
• Tak czy owak
• Nikt nie kopnie zdechłego psa
• Dwie najważniejsze zasady przemyślanego treningu